Besparen: Bes-noten in tweetallen


Free counter and web stats
Saxhoorns


De saxhoorn heeft weinig met de hoorn te maken, ook al zou je misschien anders denken als je de naam hoort. De saxhoorn heeft zijn naam gekregen van de Belgische instrumentbouwer Adolphe Sax. Sax is vooral bekend geworden als de uitvinder van de saxofoons, maar hij heeft ook nog een aantal andere instrumenten op zijn naam staan. Hij verbeterde namelijk een aantal koperen blaasinstrumenten. Hij kreeg toestemming om de instrumenten zijn naam te geven en zo ontstonden de saxhoorns.
De familie van de saxhoorns bestaat uit zes leden (ernaast een plaatje van een bastuba, onder een bugel):
  • Kleine bugel
  • Sopraanbugel
  • Althoorn
  • Bariton of tenortuba
  • Bastuba
  • Contrabastuba

Bugel
Bastuba
De bugel lijkt een beetje op de trompet. In Engelstalige landen wordt dit instrument een 'flugelhorn' genoemd. Om het nog wat verwarrender te maken kennen ze ook de 'bugle'. Dit is een instrument zonder ventielen. Het wordt veel in het leger gebruikt. Een instrument dat qua klank ergens tussen de bugel en de trompet in zit is de flumpet (hieronder). Deze benaming is een samentrekking van de Engelse woorden flugelhorn en trumpet.
Flumpet
De althoorn is een kleine tuba. De klank van de saxhoorn is weker en ronder dan die van de trompet. Daarom worden de saxhoorns wel het zachte koper genoemd, in tegenstelling tot het scherpe koper waartoe de trompet en de trombone gerekend worden.
De saxhoorns hebben een conische boring (de buis loopt van smal naar wijd) en een ketelvormig mondstuk. In plaats van baritons komen ook wel euphoniums voor. Een euphonium is een wat zwaardere uitvoering van de bariton. Qua vorm is het verschil dat de buis van de bariton cilindrisch is en pas bij de beker uitloopt, bij het euphonium wordt de buis van het begin al steeds wijder. De bariton heeft een helder en scherp geluid dat een beetje in de richting gaat van de trombone en de trompet. Het euphonium heeft een diep en rond geluid.
Flicorno Baritons/euphoniums kunnen zowel een beker omhoog als naar voren gericht hebben. Vooral in marcherende muziekkorpsen komen baritons/euphoniums voor met de beker naar voren gericht. In de 2e helft van de 19e eeuw en de eerste helft van de 20e eeuw kwam het euphonium met dubbele beker voor, doorgaans een grote en een kleine beker (plaatje rechts). Het was de bedoeling dat het instrument kon klinken als euphonium of een trombone. Dat is nooit echt gelukt, het instrument klonk meer als een euphonium of een bariton. De speler kon d.m.v. een speciaal ventiel van beker wisselen.

Adolphe Sax heeft behalve de saxofoons en saxhoorns nog andere instrumenten uitgevonden: de saxtuba en saxtromba. Deze instrumenten waren eigenlijk saxhoorns maar ze waren meer cilindrisch gebouwd en de buis was wat nauwer. De toon leek meer op dat van de trompet en trombone. Ze hebben maar kort bestaan. Rechtsonder een saxtromba.

Een instrument dat veel op een saxhoorn lijkt is de flicorno. Toch is het er geen familie van. Het instrument komt uit Italië en is in de tweede helft van de 19 eeuw ontstaan. Links een flicorno.
Dubbele beker
Saxtromba